trafımızı kuşatan çevre sorunlarıyla baş edebilmek için NTV’de 1 Temmuz’dan itibaren yeşil ekran kuşağı yayınlanmaya başlandı. Yeşil Ekran, küresel ısınmadan inorganik gıdalara, çöp arıtmadan göç sorununa, karbon salınımından elektromanyetik kirliliğe tüm sorunlar karşısında yaşam rehberi oluyor. Bunların yanında haber bültenlerinde özel osyalar, organik yemek tariflerinden mini programlar, yeşil belgesel kuşağı, yeşile adanmış yapımlar yer alıyor. İstanbul’a yakın, hafta sonları şehrin karmaşasından biraz kurtulup doğa ile iç içe vakit geçirebileceğiniz yerler tanıtılıyor. Ayrıca gün içersinde doğa ile ilgili bilmediğimiz ve çok dikkat etmemiz gereken küçük notlar yayın aralarında veriliyor. İşte bu yayınlardan edindiğim ve herkesin öğrenip çevreyi korumak için dikkat edebileceği birkaç bilgi;

• Bir cam şişe doğada 4000 yıl, plastik 1000 yıl, çiklet 5 yıl, bira kutusu 10–100 yıl, sigara filtresi 2 yıl süreyle yok olmamaktadır.
• Bir insan, ömrünün 8 ayını, gereksiz yazışma zarflarını açarak geçirmektedir. Bir büro elemanı yılda, 81 kilo yüksek vasıflı kâğıdı çöpe atmaktadır.
• Geri dönen her bir ton cam için yaklaşık 100 litre petrol tasarruf edilmiş olacaktır.
• Yalnızca 100.000 aile gereksiz yazışmayı durdurursa, her yıl 150000 ağaç kesilmekten kurtulacaktır.
• Televizyon, müzik seti vb. aletlerinizi uzaktan kumandayla değil düğmeden kapatın. Müzik setleri, TV'ler vb. aletler bekleme konumundayken bile enerji tüketirler. Bu tüketimlerin normal bir aileye yıllık masrafı 200 YTL civarındadır.
• Pil yapımı için harcanan enerji, aynı pilin ürettiği enerjinin 50 katıdır.
• Enerji tasarruflu ampuller civa içerir ve normal çöp şeklinde atılmamalıdır.
• Yalnızca İstanbul'da tüketilen 450 bin ton kâğıt geri kazanılsa, Türkiye'de yılda 38 kilometrekare ağaçlık alan korunabilir.
• Rezervuarlardaki ufak bir kaçak, günde 190 litreden fazla israfa neden olmaktadır.
• 2 dakikalık diş yıkama sırasında 5 litre, kısa duş alırsak 30 litre, banyoyu doldurursak 80 litre, her sifonu çektiğimizde ise 10 litre su harcanır.
• Daha az peçete kullanın. Herkes, yılda iki katlı standart peçetelerden 2200 adet tüketiyor. Eğer herkes günde bir peçete az kullansa, çöp arazilerinden her yıl 180 milyon peçete eksik olur.
• Kullandığınız her üç cam ambalajdan en az biri, geri kazanılan camdan yapılmıştır. Yiyecek ve içecek satın alırken cam şişe ve kavanozdakileri seçmekte yarar vardır.
• Türkiye'de işe gitmek için kullanılan her araba yanına sadece bir kişi daha alsa, yılda 4 milyar litrenin üzerinde yakıt tasarrufu söz konusu olabilir.
• Saatte 120 km hızla giderken, 105 km'dekinden yüzde 15 daha fazla yakıt harcarsınız. Aşırı hızdan kaçınırsanız, daha az karbon üretirsiniz.
• Bir çamaşır makinesi 176 litre su harcar. Makinenizi haftada bir kez bile az kullansanız, yılda 9 ton suyu kurtarırsınız.
• Eğer herkes evindeki beş normal ampulü, enerji verimliliği daha yüksek olan flüoresan ampullerle değiştirse, bir milyar kiloluk zararlı gazı havadan uzak tutmuş olur.
• Bir ton plastik poşet tekrar kullanıldığı zaman, 11 fıçı benzine denk enerji tasarruf edilmiş olur. Bir ton kese kâğıdı tekrar kullanıldığında, 17 ağacı kurtarmış olursunuz.
• Bulaşık makinenizi çalıştırırken ağzına kadar doldurdun. Böylece her çalıştırdığınızda 75 litre, yılda ise 28.000 litre su tasarrufu sağlarsınız. Bu da bir insanın ömrü boyunca içtiği su miktarına eşittir.
• Herkes çöpündeki kâğıt, plastik, cam ve alüminyum maddeleri ayırsa, çöp arazilerine gönderilen atık miktarı yüzde 75 azalır. Evde üç çöp kutusu bulundurun. Biri evsel atıklar, biri kâğıtlar, biri de camlar için.

İşte çevre için yapabileceğimiz bu kadar çok şey varken biz de okulumuzda, bu öğretim yılı ikinci kademe binasında öğrencilerimize çevre bilincini aşılayabileceğimiz ve onların katkıları ile oluşacak bir pano hazırladık. Yeşil pano uygulaması ile öğrencilerimizi çevre ve doğa konusunda bilinçlendirerek onların yaşadıkları ve yaşayacakları çevreyi daha iyi korumalarını sağlamayı amaçlıyoruz. Bu uğraşın, öğrencilerimizin çevreye ilişkin konuların önemini kavramasını ve gerek kişisel, gerekse aile yaşamlarında bu konulara daha ciddi bir önem vermelerini sağlayacağını umuyoruz.

Tugba TOKGÖZ
Sosyal Bilgiler Öğrt.